THỦ TỤC HÒA GIẢI TRANH CHẤP LAO ĐỘNG THEO BỘ LUẬT LAO ĐỘNG 2019 (BLLĐ 2019): ĐIỀU KIỆN, THẨM QUYỀN, THỜI HẠN, QUY TRÌNH HÒA GIẢI, HƯỚNG XỬ LÝ KHI KHÔNG THÀNH CÔNG – GIÚP NGƯỜI LAO ĐỘNG BẢO VỆ QUYỀN LỢI CHÍNH ĐÁNG.
1. Khái quát về tranh chấp lao động cá nhân và vai trò hòa giải
Tranh chấp giữa người lao động và người sử dụng lao động về quyền và lợi ích như hợp đồng, lương, sa thải… thường cần áp dụng Thủ tục hòa giải tranh chấp lao động cá nhân theo Bộ luật Lao động trước khi đến trọng tài hoặc tòa án. Hòa giải giúp các bên thương lượng, giảm căng thẳng và rút ngắn thời gian giải quyết.
2. Nguyên tắc giải quyết tranh chấp lao động
Theo Điều 180 BLLĐ 2019, quá trình hòa giải và giải quyết tranh chấp phải tuân thủ các nguyên tắc:
-
Tôn trọng quyền tự thương lượng của các bên.
-
Ưu tiên giải quyết qua hòa giải, trọng tài, không trái pháp luật.
-
Tuân thủ minh bạch, khách quan và kịp thời.
-
Bảo đảm quyền đại diện tham gia của các bên.
3. Thẩm quyền giải quyết tranh chấp lao động cá nhân
Theo Điều 187 Bộ luật Lao động 2019 về thẩm quyền giải quyết tranh chấp lao động cá nhân như sau:
-
Hòa giải viên lao động
-
Nếu hòa giải không thành, các bên có thể yêu cầu Hội đồng trọng tài lao động hoặc Tòa án Nhân dân giải quyết tiếp theo
4. Trình tự, thủ tục hòa giải tranh chấp lao động
4.1 Bước 1 – Nộp yêu cầu và thời hạn hòa giải
-
Người lao động hoặc người sử dụng lao động nộp yêu cầu hòa giải đến Hòa giải viên lao động.
-
Thời hiệu yêu cầu hòa giải là 06 tháng kể từ khi phát hiện hành vi vi phạm
4.2 Bước 2 – Tiến hành hòa giải
-
Trong 5 ngày làm việc kể từ ngày nhận được yêu cầu, hòa giải viên phải tiến hành phiên họp hòa giải
-
Tại phiên họp này, hai bên (hoặc người đại diện) có mặt. Hòa giải viên hỗ trợ thương lượng để tìm giải pháp
4.3 Bước 3 – Kết quả hòa giải
-
Nếu thỏa thuận thành công, hòa giải viên lập biên bản hòa giải thành, có chữ ký của các bên và hòa giải viên. Hai bên phải chấp hành nội dung thỏa thuận
-
Nếu hòa giải không thành, lập biên bản không thành, ghi rõ ý kiến các bên. Sau đó, các bên có quyền chuyển sang:
-
Yêu cầu Hội đồng trọng tài lao động,
-
Hoặc yêu cầu Tòa án giải quyết tiếp theo
5. Các loại tranh chấp không bắt buộc qua hòa giải
Theo Điều 188 BLLĐ 2019, một số tranh chấp cá nhân không nhất thiết phải qua hòa giải:
-
Tranh chấp về xử lý kỷ luật sa thải, đơn phương chấm dứt hợp đồng.
-
Tranh chấp bồi thường thiệt hại, trợ cấp khi chấm dứt hợp đồng.
-
Tranh chấp giữa người giúp việc gia đình với người sử dụng lao động.
-
Các tranh chấp liên quan đến bảo hiểm xã hội, y tế, thất nghiệp, tai nạn lao động.
-
Tranh chấp với doanh nghiệp đưa người lao động đi làm việc nước ngoài; tranh chấp người lao động thuê lại.
6. Thời hiệu yêu cầu giải quyết tiếp theo nếu hòa giải không thành
-
Yêu cầu trọng tài lao động: trong 09 tháng từ khi sự việc xảy ra.
-
Khởi kiện Tòa án: trong 01 năm kể từ sự việc.
7. Lợi ích của hòa giải trong tranh chấp lao động cá nhân
-
Giảm áp lực pháp lý và chi phí phát sinh khi kéo ra tố tụng.
-
Giải quyết nhanh chóng, đảm bảo hòa hợp quan hệ lao động.
-
Biên bản hòa giải thành có giá trị pháp lý và có thể thi hành ngay.
-
Giúp bảo vệ quyền và lợi ích của người lao động hiệu quả.
Kết luận
Thủ tục hòa giải tranh chấp lao động cá nhân theo Bộ luật Lao động là bước pháp lý bắt buộc và thiết yếu, góp phần bảo vệ quyền lợi chính đáng của người lao động một cách nhanh chóng, tiết kiệm chi phí và giữ gìn quan hệ lao động bền vững. Với thời hiệu yêu cầu hòa giải là 06 tháng, sau đó là 09 tháng với trọng tài và 01 năm với Tòa án quy trình pháp luật nghiêm ngặt này vừa minh bạch, vừa linh hoạt, giúp các bên dễ dàng nắm bắt và thực hiện quyền lợi pháp lý của mình một cách hiệu quả.
Nếu bạn còn thắc mắc hoặc cần hỗ trợ trực tiếp, vui lòng liên hệ Tổng đài tư vấn pháp luật 24/7 của Luật Phúc Khánh để được giải đáp chi tiết.
Trân trọng!
Chuyên viên – Hoàng Ngọc Hưng
