Đòi nợ thuê bằng cách nhắn tin đe dọa, gọi điện cho người thân, ném chất bẩn vào nhà là hành vi trái pháp luật. Kinh doanh dịch vụ đòi nợ đã bị cấm, và người khủng bố đòi nợ có thể bị xử phạt hành chính hoặc truy cứu trách nhiệm hình sự tùy mức độ.
TÓM TẮT NHANH
- Kinh doanh dịch vụ đòi nợ thuê là ngành nghề bị cấm đầu tư kinh doanh theo điểm h khoản 1 Điều 6 Luật Đầu tư.
- Xúc phạm danh dự, ném chất bẩn vào nhà người khác bị xử phạt hành chính theo Nghị định 282/2025/NĐ-CP nếu chưa đến mức hình sự.
- Đe dọa, uy hiếp tinh thần, bắt giữ người, hủy hoại tài sản để đòi nợ có thể cấu thành tội phạm với mức phạt tù.
- Chủ nợ chỉ được đòi nợ bằng thương lượng, ủy quyền hợp pháp hoặc khởi kiện tại Tòa án.
1. Đòi nợ thuê là gì? Có bị cấm không?
Đòi nợ thuê là việc một cá nhân, nhóm người hoặc doanh nghiệp nhận tiền để thu hồi khoản nợ cho người khác. Trước đây, dịch vụ đòi nợ là ngành nghề kinh doanh có điều kiện. Từ ngày 01/01/2021, Luật Đầu tư 2020 đưa kinh doanh dịch vụ đòi nợ vào danh mục bị cấm.
Hiện nay, Luật Đầu tư 2025 số 143/2025/QH15 (hiệu lực từ 01/3/2026, thay thế Luật Đầu tư 2020) tiếp tục quy định tại điểm h khoản 1 Điều 6: nghiêm cấm hoạt động đầu tư kinh doanh dịch vụ đòi nợ.
Vì vậy, mọi công ty, văn phòng, nhóm đòi nợ thuê hoạt động công khai hay trá hình đều trái luật. Người hành nghề đòi nợ thuê còn có thể bị xử lý về các hành vi vi phạm khi đòi nợ.
Phân biệt với ủy quyền đòi nợ hợp pháp
Chủ nợ vẫn có quyền ủy quyền cho người khác, kể cả luật sư, thay mặt mình yêu cầu trả nợ, thương lượng hoặc khởi kiện. Điều bị cấm là kinh doanh dịch vụ đòi nợ như một nghề và sử dụng các biện pháp trái pháp luật để ép trả nợ.
2. Các thủ đoạn khủng bố đòi nợ thường gặp
Thực tế tại Hưng Yên và nhiều địa phương cho thấy các nhóm đòi nợ thuê, đặc biệt nhóm gắn với tín dụng đen, thường dùng các thủ đoạn khủng bố đòi nợ sau:
- Gọi điện, nhắn tin liên tục, chửi bới, đe dọa người vay và người thân, đồng nghiệp;
- Đăng ảnh, thông tin cá nhân lên mạng xã hội kèm lời lẽ bôi nhọ, vu khống;
- Ném sơn, mắm tôm, chất bẩn vào nhà; dán ảnh, giấy đòi nợ ở cổng nhà, nơi làm việc;
- Đến nhà, đến cơ quan gây rối; đe dọa đánh, giết;
- Giữ người, ép viết giấy nợ, ép giao xe, giao tài sản.
Nhiều khoản nợ bị đòi bằng cách này xuất phát từ các khoản vay lãi suất rất cao. Phần lãi vượt quá mức luật cho phép không có giá trị; người cho vay còn có thể bị xử lý về tội cho vay nặng lãi.
3. Xử phạt hành chính hành vi khủng bố đòi nợ
Khi hành vi chưa đến mức truy cứu trách nhiệm hình sự, người đòi nợ thuê có thể bị xử phạt theo Nghị định 282/2025/NĐ-CP (hiệu lực từ 15/12/2025, thay thế Nghị định 144/2021/NĐ-CP). Mức phạt dưới đây áp dụng với cá nhân; tổ chức vi phạm bị phạt gấp đôi:
| Hành vi | Mức phạt tiền (cá nhân) | Căn cứ |
|---|---|---|
| Xúc phạm danh dự, nhân phẩm của người khác | Từ 3.000.000 đến 4.000.000 đồng | Điểm a khoản 3 Điều 8 |
| Đổ, ném chất thải, chất bẩn, hóa chất, gạch đá hoặc vật khác vào nhà ở, nơi ở của người khác | Từ 4.000.000 đến 6.000.000 đồng | Điểm đ khoản 4 Điều 8 |
| Viết, phát tán tài liệu, hình ảnh bịa đặt, vu cáo làm ảnh hưởng uy tín người khác | Từ 4.000.000 đến 6.000.000 đồng | Điểm h khoản 4 Điều 8 |
| Cơ sở kinh doanh ngành nghề có điều kiện về an ninh, trật tự dùng vũ lực, đe dọa hoặc biện pháp trái luật để đòi nợ | Từ 20.000.000 đến 40.000.000 đồng | Điểm d khoản 5 Điều 15 |
Ngoài phạt tiền, người vi phạm có thể bị buộc xin lỗi công khai, buộc khôi phục lại tình trạng ban đầu của nhà ở bị bôi bẩn. Doanh nghiệp kinh doanh ngành nghề cấm còn có thể bị xử phạt trong lĩnh vực đầu tư và buộc chấm dứt hoạt động.
4. Khi nào đòi nợ thuê bị truy cứu trách nhiệm hình sự?
Tùy hành vi cụ thể, người đòi nợ thuê và người thuê họ có thể bị xử lý theo một hoặc nhiều tội trong Bộ luật Hình sự 2015 (sửa đổi, bổ sung năm 2017, 2025):
| Hành vi khi đòi nợ | Tội danh có thể bị xem xét | Khung hình phạt cơ bản (khoản 1) |
|---|---|---|
| Đe dọa dùng vũ lực, uy hiếp tinh thần để buộc giao tài sản | Cưỡng đoạt tài sản (Điều 170) | Phạt tù từ 01 năm đến 05 năm |
| Dùng vũ lực hoặc đe dọa dùng vũ lực ngay tức khắc để lấy tài sản | Cướp tài sản (Điều 168) | Phạt tù từ 03 năm đến 10 năm |
| Giữ người, nhốt người để ép trả nợ | Bắt, giữ hoặc giam người trái pháp luật (Điều 157) | Cải tạo không giam giữ đến 03 năm hoặc phạt tù từ 06 tháng đến 03 năm |
| Đe dọa giết người làm người bị đe dọa lo sợ thực sự | Đe dọa giết người (Điều 133) | Cải tạo không giam giữ đến 03 năm hoặc phạt tù từ 06 tháng đến 03 năm |
| Xúc phạm nghiêm trọng nhân phẩm, danh dự | Làm nhục người khác (Điều 155) | Cảnh cáo, phạt tiền từ 10 đến 30 triệu đồng hoặc cải tạo không giam giữ đến 03 năm |
| Đập phá, làm hư hỏng tài sản trị giá từ 2 triệu đồng | Hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản (Điều 178) | Phạt tiền từ 10 đến 50 triệu đồng, cải tạo không giam giữ đến 03 năm hoặc phạt tù từ 06 tháng đến 03 năm |
Lưu ý: Việc định tội danh phụ thuộc vào mục đích, thủ đoạn và hậu quả cụ thể. Với trường hợp người đòi nợ thuê được chính chủ nợ của khoản vay hợp pháp thuê đi đòi, thực tiễn còn nhiều quan điểm về việc có cấu thành tội cưỡng đoạt tài sản hay không; cơ quan tiến hành tố tụng sẽ đánh giá theo từng vụ án.
GỌI NGAY 0362.296.939 – TƯ VẤN KHI BỊ KHỦNG BỐ ĐÒI NỢ
5. Tội cưỡng đoạt tài sản trong hoạt động đòi nợ thuê
Tội cưỡng đoạt tài sản tại Điều 170 Bộ luật Hình sự là hành vi đe dọa sẽ dùng vũ lực hoặc có thủ đoạn khác uy hiếp tinh thần người khác nhằm chiếm đoạt tài sản. Tội này không đòi hỏi giá trị tài sản tối thiểu.
Trong đòi nợ thuê, tội danh này thường được xem xét khi nhóm đòi nợ ép người vay trả số tiền vượt xa khoản nợ thật, ép trả nợ thay cho người khác, hoặc đòi cả khoản lãi trái pháp luật bằng cách uy hiếp. Khung hình phạt tăng lên từ 03 đến 10 năm tù nếu có tổ chức hoặc chiếm đoạt từ 50 triệu đồng trở lên.
Người thuê đòi nợ có bị xử lý không?
Có thể. Người thuê, chỉ đạo nhóm đòi nợ thực hiện hành vi phạm tội có thể bị xem xét với vai trò đồng phạm (người tổ chức, người xúi giục), tùy chứng cứ về việc họ biết và chỉ đạo thủ đoạn trái pháp luật.
6. Bị khủng bố đòi nợ phải làm gì?
- Khi bị nhóm đòi nợ thuê đe dọa, giữ bình tĩnh, không đối đầu, không trả đũa để tránh vi phạm pháp luật.
- Lưu giữ chứng cứ: tin nhắn, ghi âm cuộc gọi, hình ảnh camera, ảnh chụp chất bẩn bị ném, tên và số điện thoại người đe dọa.
- Trình báo Công an cấp xã nơi cư trú; trường hợp bị đe dọa tính mạng, bị giữ người, bị ép giao tài sản thì tố giác tội phạm với Cơ quan điều tra.
- Báo cho người thân, đồng nghiệp biết để không chuyển tiền hoặc cung cấp thông tin cho nhóm đòi nợ.
- Đối chiếu lại khoản nợ thật: tiền gốc, lãi hợp pháp; nhờ luật sư làm việc với chủ nợ.
Với khoản vay của công ty tài chính, Thông tư 43/2016/TT-NHNN (sửa đổi bởi Thông tư 18/2019/TT-NHNN) cấm áp dụng biện pháp đe dọa khách hàng, chỉ nhắc nợ tối đa 05 lần/ngày trong khung 7 giờ đến 21 giờ và không được đòi nợ người không có nghĩa vụ trả nợ.
7. Đòi nợ hợp pháp: chủ nợ nên làm gì?
Thay vì thuê nhóm đòi nợ thuê với nguy cơ trở thành đồng phạm, chủ nợ nên lựa chọn các cách hợp pháp sau:
- Gửi thông báo, văn bản yêu cầu trả nợ; thương lượng lịch trả nợ, lập biên bản xác nhận nợ;
- Ủy quyền cho luật sư làm việc với con nợ thay vì thuê nhóm đòi nợ thuê;
- Yêu cầu hòa giải tại cơ sở hoặc khởi kiện tại Tòa án nhân dân khu vực có thẩm quyền;
- Tố giác với cơ quan điều tra nếu có dấu hiệu lừa đảo, lạm dụng tín nhiệm chiếm đoạt tài sản.
Hồ sơ và trình tự khởi kiện xem tại bài khởi kiện đòi nợ cá nhân; lưu ý về thời hiệu khởi kiện đòi nợ để không mất quyền khởi kiện.
8. Câu hỏi thường gặp về đòi nợ thuê
Công ty đòi nợ thuê hiện nay có hợp pháp không?
Không. Kinh doanh dịch vụ đòi nợ là ngành nghề bị cấm đầu tư kinh doanh theo Luật Đầu tư 2020 và Luật Đầu tư 2025. Mọi hoạt động dưới hình thức công ty đòi nợ thuê, thu hồi nợ thuê đều trái luật.
Bị nhóm đòi nợ thuê gọi điện cho người thân thì làm gì?
Ghi âm, chụp màn hình, yêu cầu người thân không cung cấp thông tin và làm đơn trình báo Công an cấp xã. Hành vi xúc phạm, bôi nhọ có thể bị xử phạt hành chính hoặc truy cứu hình sự.
Vay tiền rồi không trả có bị bắt không?
Không trả nợ đơn thuần là tranh chấp dân sự. Chỉ khi có thủ đoạn gian dối, bỏ trốn để chiếm đoạt tài sản thì mới có thể bị xem xét trách nhiệm hình sự.
9. Dịch vụ luật sư xử lý đòi nợ tại Luật Phúc Khánh
Luật Phúc Khánh hỗ trợ khách hàng tại Hưng Yên và Thái Bình (cũ): tư vấn khi bị khủng bố đòi nợ, soạn đơn trình báo, tố giác tội phạm; đối chiếu khoản nợ và lãi suất; đại diện chủ nợ thương lượng, khởi kiện đòi nợ hợp pháp tại Tòa án. Chúng tôi không nhận đòi nợ thuê và không hứa trước kết quả vụ việc.
GỌI NGAY 0362.296.939 – LUẬT SƯ HÌNH SỰ HƯNG YÊN
Căn cứ pháp lý
- Luật Đầu tư 2025 số 143/2025/QH15 (hiệu lực 01/3/2026): điểm h khoản 1 Điều 6.
- Bộ luật Hình sự 2015 sửa đổi, bổ sung 2017, 2025: Điều 133, 155, 156, 157, 168, 170, 178.
- Nghị định 282/2025/NĐ-CP xử phạt vi phạm hành chính lĩnh vực an ninh, trật tự, an toàn xã hội (hiệu lực 15/12/2025): Điều 5, Điều 8, Điều 15.
- Thông tư 43/2016/TT-NHNN, sửa đổi bởi Thông tư 18/2019/TT-NHNN về cho vay tiêu dùng của công ty tài chính.
- Bộ luật Dân sự 2015 (quyền yêu cầu trả nợ, đại diện theo ủy quyền).
Người viết: Hoàng Ngọc Hưng – Công ty Luật TNHH Phúc Khánh
Hotline/Zalo: 0362.296.939 – Nhắn Zalo
Địa chỉ: 61 Chùa Đông, phường Phố Hiến, tỉnh Hưng Yên
Bài viết mang tính tham khảo tại thời điểm đăng tải (13/10/2026). Quy định pháp luật có thể thay đổi; vui lòng liên hệ luật sư để được tư vấn cho trường hợp cụ thể.
