Xúc phạm danh dự trên mạng xã hội là hành vi dùng lời lẽ, hình ảnh, video đăng tải trên Facebook, Zalo, TikTok… để hạ thấp danh dự, nhân phẩm, uy tín của người khác. Tùy mức độ, người vi phạm có thể bị phạt hành chính theo Nghị định 174/2026/NĐ-CP, phải bồi thường thiệt hại hoặc bị truy cứu trách nhiệm hình sự về tội làm nhục người khác, tội vu khống.

1. Thế nào là xúc phạm danh dự trên mạng xã hội?

Danh dự, nhân phẩm, uy tín của cá nhân là bất khả xâm phạm và được pháp luật bảo vệ theo Điều 34 Bộ luật Dân sự 2015. Xúc phạm danh dự trên mạng xã hội thường thể hiện qua các dạng hành vi như: chửi bới, lăng mạ bằng lời lẽ thô tục; đăng ảnh, video riêng tư nhằm bêu riếu; bịa đặt thông tin sai sự thật về đời tư, đạo đức, nghề nghiệp của người khác.

Điểm khác biệt so với xúc phạm trực tiếp là thông tin trên mạng lan truyền rất nhanh, khó thu hồi và có thể tiếp cận hàng nghìn người. Vì vậy, pháp luật coi việc sử dụng mạng máy tính, mạng viễn thông là tình tiết định khung tăng nặng trong các tội xâm phạm danh dự, nhân phẩm.

Lưu ý: Bày tỏ ý kiến, đánh giá trung thực, có căn cứ (ví dụ phản ánh chất lượng dịch vụ) không phải là xúc phạm. Ranh giới nằm ở việc có dùng lời lẽ lăng mạ hoặc đưa thông tin sai sự thật hay không.

2. Mức phạt hành chính khi xúc phạm danh dự trên mạng xã hội

Từ ngày 01/7/2026, hành vi cung cấp, chia sẻ thông tin trên mạng xã hội nhằm xúc phạm danh dự, nhân phẩm của cá nhân bị xử phạt theo Nghị định 174/2026/NĐ-CP của Chính phủ, thay thế Nghị định 15/2020/NĐ-CP.

Theo bản toàn văn đăng tải trên Thư viện Pháp luật, hành vi cung cấp, chia sẻ thông tin giả mạo, sai sự thật, xuyên tạc, vu khống, xúc phạm danh dự, nhân phẩm của cá nhân bị phạt tiền từ 20 đến 30 triệu đồng đối với tổ chức; mức phạt đối với cá nhân bằng 1/2 mức phạt đối với tổ chức, tức từ 10 đến 15 triệu đồng.

Ngoài tiền phạt, người có hành vi xúc phạm danh dự trên mạng xã hội còn bị buộc gỡ bỏ thông tin vi phạm.

Lưu ý: Một số nguồn tổng hợp ghi nhận số điều và mức phạt cá nhân khác nhau (có nguồn nêu cá nhân bị phạt 20–30 triệu đồng). Khi áp dụng cho vụ việc cụ thể, cần đối chiếu bản Nghị định 174/2026/NĐ-CP đăng trên Công báo.

3. Khi nào xúc phạm danh dự trên mạng xã hội bị xử lý hình sự?

Nếu hành vi có tính chất nghiêm trọng, người vi phạm có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự theo Bộ luật Hình sự 2015 (sửa đổi, bổ sung năm 2017 và năm 2025) với một trong hai tội danh chính dưới đây.

Tội làm nhục người khác (Điều 155 Bộ luật Hình sự)

Người nào xúc phạm nghiêm trọng nhân phẩm, danh dự của người khác bị phạt cảnh cáo, phạt tiền từ 10 đến 30 triệu đồng hoặc cải tạo không giam giữ đến 03 năm. Nếu phạm tội bằng cách sử dụng mạng máy tính, mạng viễn thông, phương tiện điện tử, mức phạt tăng lên phạt tù từ 03 tháng đến 02 năm theo khoản 2 Điều 155.

Tội vu khống (Điều 156 Bộ luật Hình sự)

Người nào bịa đặt hoặc loan truyền những điều biết rõ là sai sự thật nhằm xúc phạm nghiêm trọng danh dự, nhân phẩm hoặc gây thiệt hại đến quyền, lợi ích hợp pháp của người khác bị phạt tiền từ 10 đến 50 triệu đồng, cải tạo không giam giữ đến 02 năm hoặc phạt tù từ 03 tháng đến 01 năm.

Nếu sử dụng mạng máy tính, mạng viễn thông để phạm tội, như trường hợp vu khống, xúc phạm danh dự trên mạng xã hội, mức phạt tù từ 01 đến 03 năm theo khoản 2 Điều 156.

Ranh giới giữa xử phạt hành chính và xử lý hình sự đối với hành vi xúc phạm danh dự trên mạng xã hội phụ thuộc vào mức độ “nghiêm trọng” của lời lẽ, hậu quả gây ra và nhân thân người vi phạm. Đây là vấn đề đánh giá của cơ quan tiến hành tố tụng, thực tiễn còn nhiều quan điểm khác nhau.

4. Bồi thường thiệt hại khi bị xúc phạm danh dự trên mạng xã hội

Bên cạnh trách nhiệm hành chính hoặc hình sự, người bị xúc phạm danh dự trên mạng xã hội có quyền yêu cầu người vi phạm bồi thường thiệt hại. Theo Điều 592 Bộ luật Dân sự 2015, thiệt hại được bồi thường gồm:

• Chi phí hợp lý để hạn chế, khắc phục thiệt hại (thuê luật sư, lập vi bằng, xử lý khủng hoảng…).
• Thu nhập thực tế bị mất hoặc bị giảm sút do bị xúc phạm.
• Tiền bù đắp tổn thất về tinh thần do các bên thỏa thuận; nếu không thỏa thuận được thì tối đa không quá 10 lần mức lương cơ sở.

Từ ngày 01/7/2026, mức lương cơ sở là 2.530.000 đồng/tháng theo Nghị định 161/2026/NĐ-CP. Như vậy, tiền bù đắp tổn thất tinh thần khi không có thỏa thuận tối đa là 2.530.000 × 10 = 25.300.000 đồng.

Ngoài ra, người bị hại có quyền yêu cầu gỡ bỏ, cải chính thông tin và buộc người vi phạm xin lỗi công khai theo Điều 34 Bộ luật Dân sự.

GỌI NGAY 0362.296.939 – TƯ VẤN BỊ XÚC PHẠM DANH DỰ

5. Cách thu thập chứng cứ khi bị xúc phạm danh dự trên mạng xã hội

Chứng cứ là yếu tố quyết định trong mọi vụ việc xúc phạm danh dự trên mạng xã hội, vì người vi phạm thường xóa bài ngay khi bị phản ứng. Người bị hại nên thực hiện ngay các bước sau:

1. Chụp màn hình toàn bộ nội dung, thể hiện rõ tên tài khoản, thời gian đăng, số lượt tương tác, bình luận.
2. Sao chép đường link bài viết, link trang cá nhân của người đăng.
3. Quay video màn hình quá trình truy cập vào bài viết để chứng minh tính xác thực.
4. Lập vi bằng tại văn phòng thừa phát lại để ghi nhận nội dung, giúp chứng cứ có giá trị cao hơn.
5. Thu thập thông tin nhân chứng đã đọc, chia sẻ bài viết và tài liệu chứng minh thiệt hại.

6. Thủ tục tố giác, khởi kiện tại Hưng Yên

Khi bị xúc phạm danh dự trên mạng xã hội, người bị hại có thể lựa chọn một hoặc đồng thời nhiều hướng xử lý tùy mục tiêu: yêu cầu xử phạt, yêu cầu bồi thường hoặc yêu cầu khởi tố hình sự.

Tố giác đến cơ quan Công an

Đơn tố giác hành vi xúc phạm danh dự trên mạng xã hội nộp tại Công an cấp xã nơi cư trú hoặc Công an tỉnh Hưng Yên. Lưu ý, với khoản 1 Điều 155 và khoản 1 Điều 156 Bộ luật Hình sự, vụ án chỉ được khởi tố khi có yêu cầu của bị hại theo Điều 155 Bộ luật Tố tụng hình sự; nếu bị hại rút yêu cầu thì vụ án có thể bị đình chỉ.

Tham khảo quy trình khởi tố vụ án hình sự năm 2026.

Khởi kiện đòi bồi thường tại Tòa án

Vụ án dân sự yêu cầu bồi thường thiệt hại do danh dự, nhân phẩm bị xâm phạm được nộp tại Tòa án nhân dân khu vực nơi bị đơn cư trú. Thời hiệu khởi kiện là 03 năm kể từ ngày người bị hại biết quyền, lợi ích của mình bị xâm phạm. Xem hướng dẫn cách viết đơn khởi kiện đúng quy định.

7. Câu hỏi thường gặp về xúc phạm danh dự trên mạng xã hội

Bình luận chửi bới trong nhóm kín có bị xử lý không?

Có. Xúc phạm danh dự trên mạng xã hội trong nhóm kín vẫn bị xử lý vì nhóm kín vẫn là không gian mạng có nhiều người tiếp cận. Nếu nội dung xúc phạm danh dự, nhân phẩm của người khác, người đăng vẫn có thể bị xử phạt hoặc phải bồi thường.

Chia sẻ lại bài viết xúc phạm người khác có bị phạt không?

Có thể bị xử lý. Nghị định 174/2026/NĐ-CP xử phạt cả hành vi “chia sẻ” thông tin vi phạm, không chỉ người đăng đầu tiên.

Người xúc phạm dùng tài khoản ảo thì làm sao?

Người bị hại vẫn nên lưu chứng cứ và tố giác. Cơ quan Công an có thẩm quyền yêu cầu nhà cung cấp dịch vụ cung cấp thông tin để xác minh chủ tài khoản.

8. Dịch vụ luật sư bảo vệ danh dự, nhân phẩm tại Luật Phúc Khánh

Công ty Luật TNHH Phúc Khánh hỗ trợ khách hàng tại Hưng Yên trong các vụ việc xúc phạm danh dự trên mạng xã hội: tư vấn đánh giá hành vi; hướng dẫn lập vi bằng, thu thập chứng cứ; soạn đơn tố giác, đơn khởi kiện; luật sư bảo vệ người bị hại hoặc bào chữa cho người bị buộc tội; đại diện thương lượng gỡ bài, xin lỗi, bồi thường.

GỌI NGAY 0362.296.939 – LUẬT SƯ HÌNH SỰ HƯNG YÊN

Căn cứ pháp lý

• Bộ luật Hình sự số 100/2015/QH13, sửa đổi, bổ sung năm 2017 và 2025 (Điều 155, Điều 156).
• Bộ luật Tố tụng hình sự số 101/2015/QH13 (Điều 155).
• Bộ luật Dân sự số 91/2015/QH13 (Điều 34, Điều 592).
• Nghị định 174/2026/NĐ-CP ngày 15/5/2026 về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực bưu chính, viễn thông, tần số vô tuyến điện, giao dịch điện tử và công nghệ thông tin.
• Nghị định 161/2026/NĐ-CP ngày 15/5/2026 quy định mức lương cơ sở.